Kennst du das Land? Italië-reizigers, Rome-ervaringen en Duits historisch besef in de negentiende eeuw

Het onderwerp van deze studie is de ewige Stadt, als een constructie en projectiescherm voor Duitse bürgerliche idealen, stereotypen, angsten en verlangens in de negentiende eeuw. De studie richt zich in het bijzonder op de relevantie van 'Rome' voor de studie van het Duitse historische bewustzijn en de historische cultuur van deze periode. Het bestudeert ‘Rome’ als een gelaagde Symbolknoten die veel kan onthullen over het karakter en de ontwikkeling van het Duitse historisch besef.
In het eerste hoofdstuk worden, door middel van een inleidend overzichtspanorama, op chronologische wijze de belangrijkste Duitse Italië-publicisten geïntroduceerd. De drie thematische hoofdstukken ná het eerste hoofdstuk richten zich op de verschillende vormen van 'kleuring' van Rome en zijn verleden. Hoofdstuk twee bespreekt in dit verband de politieke en ideologische achtergrond van de reizigers en de consequenties daarvan voor het Duitse historische bewustzijn. Hoofdstuk drie gaat dieper in op de seksuele en gender-gebonden omgang met Rome in Duitse reisverslagen. Hoofdstuk vier behandelt de religieuze en seculier-religieuze interpretaties van ‘Rome’.
In dit proefschrift wordt uiteindelijk het standpunt verdedigd dat Rome voor Duitse reizigers in de negentiende eeuw eerst en vooral heeft gefunctioneerd als een (seculier-religieus) verstilde hortus conclusus, dat toegang bood tot een sfeer van hogere idealen binnen een verder sterk gedynamiseerde wereld- en geschiedbeeld. In Rome huisde niet meer het eeuwige, maar het supra-historische, ín het historische. Rome was als het oog van een orkaan.