Geografische verschillen in maatschappelijk onbehagen

Maatschappelijk onbehagen is relatief laag in steden, zowel binnen als buiten de Randstad, en relatief hoog in rurale gemeenten buiten de Randstad. Tegelijkertijd zijn verschillen binnen gebieden tussen bewoners, nog altijd groter dan de verschillen tussen die gebieden. Ook in de Randstad wonen namelijk mensen met veel maatschappelijk onbehagen, wat weer verband houdt met de diverse hulpbronnen waar mensen (niet) over beschikken en met hun politieke voorkeuren. Maatschappelijk onbehagen hangt sterker samen met bijvoorbeeld opleiding dan met woonplaats. Regionale verschillen in maatschappelijk onbehagen kunnen dus deels verklaard worden doordat er in deze gebieden mensen wonen met andere individuele achtergrondkenmerken en hulpbronnen (zoals opleiding) en politieke opvatingen, die samenhangen met maatschappelijk onbehagen. Er is een bescheiden invloed van kenmerken van de gemeente waar mensen wonen. Inwoners van gemeenten met een hoger aandeel kenniseconomie en minder vergrijzing ervaren minder maatschappelijk onbehagen, ook als we rekening houden met de individuele kenmerken van de inwoners. We vinden geen bewijs voor het idee dat het verdwijnen van lokale voorzieningen, werkloosheidscijfers en demografsche krimp leidt tot meer maatschappelijk onbehagen. Het relatief hoge niveau van maatschappelijk onbehagen in semi-urbane en rurale gebieden buiten de Randstad hangt sterk samen met de perceptie dat de landelijke politiek niet voldoende oog heef voor de regio. Dat plaatsgebonden ressentiment is een belangrijk component van maatschappelijk onbehagen buiten de Randstad, met name onder inwoners de minder stedelijke gemeenten.