Combineer met minder. Duurzame gebiedsontwikkeling door functiecombinatie

Combineer en maak minder kosten met meer resultaat. Daarover gaat dit paper. Het gaat over de manier waarop we werken met maatschappelijke functies als wonen, gezondheid en onderwijs. Dat gebeurt nu meestal los van elkaar. Kijk maar om je heen: de school staat in een eigen gebouw aan de rand van een wijk, de bibliotheek staat heel ergens anders, en mensen die behoefte hebben aan zorg moeten vaak naar een geheel andere plaats. Combineren wil zeggen dat we maatschappelijke functies samen brengen. Denk aan een bibliotheek in een school, of een zorginstelling die zijn diensten verleent in woningen. Die instelling heeft zelf geen verpleeghuis meer nodig. Dat drukt de kosten voor de zorg. Tegelijk neemt de kwaliteit toe, omdat mensen in hun eigen woonomgeving beter genezen dan in een verpleeghuis. Dat is combineren tegen minder kosten en met meer resultaat. Kenmerk van combinatie is steeds dat een besparing van kosten plaatsvindt door fysieke ruimte samen te gebruiken. Dit gezamenlijke gebruik gaat samen met gezamenlijke productie waardoor de afzonderlijke producten verbeteren en voor nieuwe inkomsten kunnen zorgen. Dat is een goede economische oplossing en onder de huidige moeilijke economische omstandigheden is dat goed nieuws. Extra pluspunt daarbij is dat combinatie vaak een duurzaam karakter heeft. Het voldoet aan de drie criteria `people, planet, profit` die de mate van duurzaamheid weergeven. Dat aan het criterium profit wordt voldaan, is evident. Daarnaast brengen veel combinaties mensen in nieuwe verhoudingen bij elkaar en dat draagt bij aan het criterium people. Het delen van ruimte heeft betrekking op het zuinig omgaan met grondstoffen, en dat refereert aan het criterium planet. Van alle maatschappelijke sectoren is de ruimtelijk inrichting misschien wel het hardst getroffen door de economische crisis. Het gevolg is dat deze sector zich niet zal herstellen in zijn oude staat, maar zich zal moeten vernieuwen. Duurzame gebiedsontwikkeling is een brede term om de richting van de vernieuwing mee aan te duiden. Het doel van dit paper is om deze richting te helpen aangeven met behulp van functiecombinatie. Het sluit aan op de beweging die binnen de gebiedsontwikkeling al langer gaande is van enkelvoudig naar meervoudig ruimtegebruik. Bij combinatie betekent meervoudig niet alleen twee of meer functies op een plek samenbrengen, maar ook zorgen dat die functies elkaar versterken. Het is geen optelsom van functies op een plek, maar er is een multiplier die zorgt voor minder kosten en meer resultaat. Dat is misschien wel het `best bewaarde geheim van economie en samenleving`.