Geëmancipeerde kiezers maken verandering van bestuurscultuur noodzakelijk

De Nederlandse democratie is volwassen geworden: de gevestigde partijen zijn niet langer structureel groter dan hun uitdagers. Dit vraagt van politieke partijen, ook die in het midden, de durf om zich te profileren via inhoudelijke vergezichten. Maar partijen die daartoe alleen in verkiezingstijd bereid zijn en zich vervolgens laten binden door een brede meerderheidscoalitie, zullen het vertrouwen van kiezers niet vasthouden. Minderheidsregeringen en stembusakkoorden zijn vanzelfsprekende oplossingen om met de genivelleerde verhoudingen om te gaan. Deze oplossingen zijn niet eenvoudig door te voeren, maar vergen het besef dat politiek de expressie van een waardestrijd is en in die lijn een verandering van de bestuurscultuur.