Sturing van publieke dienstverlening : privatiseringsprocessen doorgelicht

Maarten Veraart onderzocht hervormingen in de publieke dienstverlening. Waarom verlopen deze moeizaam? Zijn burgers en politici te ongeduldig of worden er verkeerde keuzes gemaakt? Dit laatste is zeker het geval. Bij de hervorming van de NS is veel fout gegaan. Splitsing van het bedrijf, concurrentie op het spoor en de beursgang van het bedrijf waren onverstandige keuzes. Daarnaast zijn er de nodige fouten gemaakt in het transitieproces. De crisis bij de NS in 2001 was dan ook geen toeval. De recente conflicten bij de hervorming van de elektriciteitsector zijn vooral het gevolg van het tekortschietende overgangsproces. De keuzes in de ordening, waaronder de liberalisering van de elektriciteitsmarkten en de splitsing van de energiebedrijven, zijn goed verdedigbaar. Een feit is dat hervormingen in de publieke dienstverlening complex zijn. Daarbij is er te eenzijdige aandacht voor de eigendomsvraag. De mogelijkheden van sturing met overheidseigendom zijn beperkt. Ook moeten de resultaten van privatisering niet worden overschat. Het toepassen van concurrentieprikkels en regulering zijn minstens zo belangrijk voor verbetering van de dienstverlening. De opgave voor beleidsmakers is om een goede mix van beleidsinstrumenten vast te stellen en in te voeren. Dit vraagt om maatwerk per sector. Veraart reikt kaders aan om toekomstige hervormingen in te richten en te beoordelen.