Dat nooit meer: de nasleep van de Tweede Wereldoorlog in Nederland

Chris van der Heijden richt zich in zijn onderzoek op de rol die de Tweede Wereldoorlog heeft gehad in de Nederlandse samenleving van de tweede helft van de twintigste en het begin van de eenentwintigste eeuw. Dit doet hij door chronologisch de belangrijkste effecten, gebeurtenissen, affaires, discussies en publicaties te beschrijven. Het begrip nasleep - dat hierbij centraal staat - staat voor een complex, maar spannend samenspel van invloed, herinnering (herdenking), verbeelding, gebruik en geschiedschrijving. Deze nasleep is vooral van belang, aldus Van der Heijden, omdat de Tweede Wereldoorlog gedurende meer dan een halve eeuw bij uitstek het referentiekader van het maatschappelijk debat is geweest. Terwijl het altijd onduidelijk is geweest hoe de samenleving eruit diende te zien, was er grote consensus over hoe hij niet moest zijn: zoals tijdens de oorlog. Deze consensus was vooral sterk in de jaren zeventig en tachtig en nadat de belangrijkste documentaires en boeken over de oorlog waren verschenen. In de jaren vijftig en opnieuw vanaf het eind van de twintigste eeuw werd echter heel wat sceptischer over de oorlog gedacht.